අලුත උපන් දරුවාට වැළඳිය හැකි කහ උණ අවබෝධ කරගන්නේ මෙහෙමයි

අලුත උපන් දරුවාට වැළඳිය හැකි කහ උණ අවබෝධ කරගන්නේ මෙහෙමයි

ළදරු කහ උණ යනු ළදරුවෙකුගේ සම සහ ඇස් කහ පැහැ ගැන්වීමකි. අලුත උපන් දරුවන් අතර මෙම ළදරු කහ උණ ඉතා සුලභ වන අතර ළදරුවන්ට ඉහළ රුධිර බිලිරුබින් ප්‍රමාණයක් ඇති වීම ඊට පාදක විය හැක.

වැඩිහිටි ළදරුවන් හා වැඩිහිටියන් තුළ මෙසේ සෑදෙන බිලිරුබින්  අක්මාවෙන් පෙරණය වී බඩවැල් තුළින් ගමන් කරයි.

එසේ නමුත්, අලුත උපන් බිළිඳෙකුගේ තවමත් වර්ධනය වන අක්මාව බිලිරුබින් ඉවත් කිරීමට තරම් පරිණත නොවිය හැකිය.

ශුභාරංචිය නම්, බොහෝ විට, ළදරුවාගේ වර්ධනයත්, පෝෂණය වීමත් සමඟම අක්මාව විසින් බිලිරුබීන් පෙරණය සිදු කෙරේ. ඒත් සමඟම  ළදරු කහ උණ තත්වය ඉබේ ම පහව යයි.

බොහෝ අවස්ථාවලදී ළදරු කහ උණ  තත්වය සති 2 සිට 3 දක්වා කාලයේදී අතුරුදහන් වේ. සති 3 කට වඩා වැඩි කාලයක් පවතින කහ උණ වෙනත් රෝග ලක්ෂණයක් විය හැකිය.

මීට අමතරව, බිලිරුබින් ඉහළ මට්ටමක පැවතීම නිසා, බිහිරි බව, මස්තිෂ්ක ආඝාතය හෝ වෙනත් ආකාරයේ මොළයට හානි සිදුවිය හැකිය.

ඇමරිකානු ළමා රෝග පිළිබඳ ඇකඩමිය (AAP) නිර්දේශ කරන්නේ අලුත උපන් බිළිඳුන්, රෝහලෙන් පිටවීමට පෙර සහ නැවත දින 3 ත් 5 ත් අතර වයසේ පසුවන අතර, ළදරු කහ උණ සඳහා පරීක්ෂා කළ යුතු බවයි.

අලුත උපන් දරුවන්ට ළදරු කහ උණ ඇතිවීමට හේතුව කුමක්ද?

ළදරු කහ උණ වැළඳීමේ වැඩි අවදානමක් ඇති ළදරුවන්:

  • නොමේරූ ළදරුවන් (සති 37 ගර්භනීභාවයට පෙර උපත ලැබූ ළදරුවන්)
  • ළදරුවන්ට මව්කිරි උරාබීමේ ඇති අපහසුතා හෝ මවගේ මව්කිරි නිෂ්පාදනය ප්‍රමාණවත් නොමැති බැවින් හෝ ඔවුන්ට අවශ්‍ය පෝෂණය සැපයෙන්නේ නොමැති ළදරුවන්.
  • ළදරුවන්ගේ රුධිර වර්ගය මවගේ රුධිර ගණයට නොගැලපෙන අවස්ථා වලට මුහුණ දෙන දරුවන්

මවගේ රුධිරයට නොගැලපෙන ළදරුවෙකුට ඔවුන්ගේ රතු රුධිර සෛල විනාශ කළ හැකි සහ බිලිරුබින් මට්ටම හදිසියේ ඉහළ යාමට හේතු විය හැකි ප්‍රතිදේහ සෑදීම වර්ධනය කළ හැකිය.

අලුත උපන් දරුවාට ළදරු කහ උණ ඇතිවීමට තුඩු දෙන වෙනත් හේතු:

  • උපතේදී ඇතිවන තැලීම් හෝ වෙනත් අභ්‍යන්තර රුධිර වහනයක් නිසා
  • අක්මා ගැටළු
  • ආසාදන
  • එන්සයිම ඌනතාව
  • ඔබේ දරුවාගේ රතු රුධිරාණු වල අසාමාන්‍යතාවයක්

ළදරු කහ උණ රෝග ලක්ෂණ මොනවාද?

කහ උණ වැළඳීමේ පළමු සංඥාව ළදරුවාගේ සම සහ ඇස් කහ පැහැ ගැන්වීමකි. මෙම කහ පැහැය උපතින් පසු දින 2 සිට 4 දක්වා කාලය තුළ ආරම්භ විය හැකි අතර ශරීරය පුරා පැතිරීමට පෙර මුහුණේ ආරම්භ විය හැකිය.

අලුත උපන් දරුවාට වැළඳිය හැකි කහ උණ අවබෝධ කරගන්නේ මෙහෙමයි

බිලිරුබින් මට්ටම සාමාන්‍යයෙන් උපතින් පසු දින 3 සිට 7 දක්වා ඉහළ යයි.

ළදරුවෙකුගේ සම මත ඇඟිල්ලක් සැහැල්ලුවෙන් එබුවහොත් එම සමේ ප්‍රදේශය කහ පැහැයට හැරේ නම්, එය කහ උණ පිළිබඳ සලකුණකි.

වෛද්‍ය උපදෙස් පැතිය යුත්තේ කුමන අවස්ථාවේදීද?

කහ උණ වැළඳීමේ බොහෝ අවස්ථා සාමාන්‍ය වේ. නමුත් සමහර විට කහ උණ වෙනත් සෞඛ්‍ය තත්වයක ලක්ෂණයක් විය හැකිය.

දරුණු සෙංගමාලය මගින් මොළයට බිලිරුබින් සම්ප්‍රේෂණය වීමේ අවදානම වැඩි කරන අතර එමඟින් මොළයට ස්ථිර හානි සිදුවිය හැකිය.

පහත රෝග ලක්ෂණ ඔබ දුටුවහොත් වහාම ඔබේ වෛද්‍යවරයා හමුවන්න:

  • කහ උණ පැතිරීම හෝ වඩාත් තීව්‍ර වීම.
  • ඔබගේ දරුවාට 100 ° F (38 ° C) ට වඩා උණ ඇති වේ නම්.
  • ඔබේ දරුවාගේ කහ වර්ණ ගැන්වීම ගැඹුරු වේ නම්.

ඔබේ දරුවාට මව්කිරි වලට රුචිය අඩු වේනම්, දුර්වල ස්වභාවයක් පෙන්වයි නම්, උදාසීන ගතියක් පෙන්වයි නම්

අලුත උපන් දරුවාගේ කහ උණ හඳුනාගන්නේ කෙසේද?

දරු ප්‍රසූතියෙන් පැය 72 ක් ඇතුළත බොහෝ මව්වරුන් තම අලුත උපන් බිළිදා සමඟ රෝහලෙන් පිටව යයි.

උපතින් පසු දින කිහිපයකට පසු දෙමව්පියන් තම ළදරුවන් පරීක්ෂා කිරීම සඳහා ගෙන ඒම ඉතා වැදගත් වේ.

මන්ද උපතින් පසු දින 3 සිට 7 දක්වා දරුවාගේ බිලිරුබින් මට්ටම ඉහළ යයි.

ළදරුවාගේ දක්නට ලැබෙන පැහැදිලි කහ පැහැය මගින් ළදරුවාට කහ උණ ඇති බව සනාථ කරයි.

නමුත් මෙහි බරපතලකම තීරණය කිරීම සඳහා අමතර පරීක්ෂණ අවශ්‍ය වේ.

අලුත උපන් දරුවාට වැළඳිය හැකි කහ උණ අවබෝධ කරගන්නේ මෙහෙමයි

ජීවිතයේ පළමු පැය 24 තුළ කහ උණ වැළඳෙන ළදරුවන්ට සමේ පරීක්ෂාවකින් හෝ රුධිර පරීක්ෂාවකින් බිලිරුබින් මට්ටම වහාම මැනිය යුතුය.

ළදරු කහ උණ වෙනත් සෞඛ්‍ය තත්වයක් නිසා ඇතිවූයේදැයි බැලීමට අමතර පරීක්ෂණ අවශ්‍ය විය හැකිය.

ඔබේ දරුවාගේ සම්පූර්ණ රුධිර ගණන (සීබීසී), රුධිර වර්ගය සහ රීසස් සාධකය (ආර්එච්) නොගැලපීම පරීක්ෂා කිරීම මෙයට ඇතුළත් විය හැකිය.

මීට අමතරව, රතු රුධිර සෛල බිඳවැටීමේ වැඩිවීම පරීක්ෂා කිරීම සඳහා කුම්බ්ස් පරීක්ෂණයක්ද කළ හැකිය.

අලුත උපන් බිළිඳාගේ ළදරු කහ උණට ප්‍රතිකාර කරන්නේ කෙසේද?

ළදරුවන්ගේ අක්මාව මේරීමට පටන් ගන්නා විට මෘදු කහ උණ ඉබේම පහව යනු ඇත. නිරන්තරයෙන් පෝෂණය කිරීම (දිනකට 8 සිට 12 වතාවක්) ළදරුවන්ට ඔවුන්ගේ ශරීර හරහා බිලිරුබින් ප්‍රවාහය පහසු කිරීමට උපකාරී වේ.

වඩාත් දරුණු කහ උණට වෙනත් ප්‍රතිකාර අවශ්‍ය විය හැකිය. ඡායාරූප චිකිත්සාව යනු ඔබේ දරුවාගේ ශරීරයේ බිලිරුබින් බිඳ දැමීමට ආලෝකය භාවිතා කරන පොදු සහ ඉතා ඵලදායී ප්‍රතිකාර ක්‍රමයකි.

ළදරු කහ උණ

ඡායාරූප චිකිත්සාවේදී, ඔබේ දරුවාට ඩයපරය පමණක් අන්දවා විශේෂ ආරක්ෂිත ඇස් කණ්ණාඩි පමණක් පැළඳ සිටියදී නිල් වර්ණාවලී ආලෝකයක් යටින් විශේෂ ඇඳක් මත තබනු ඇත.

ඔබේ දරුවාට යටින් ෆයිබර් ඔප්ටික් බ්ලැන්කට්ටුවක් ද තබනු ඇති.

ඉතා දරුණු අවස්ථාවල දී, දරුවකුට කුඩා රුධිර ප්‍රමාණයක් පරිත්යාගශීලියාගෙන් හෝ රුධිර බැංකුවකින් ලබා ගැනීම සඳහා රුධිර පරිත්‍යාගියෙක් අවශ්‍ය විය හැකිය.

මෙය දරුවාගේ හානියට පත් රුධිරය සෞඛ්‍ය සම්පන්න රතු රුධිර සෛල මගින් ප්‍රතිස්ථාපනය කරයි. මෙය දරුවාගේ රතු රුධිර සෛල ගණන වැඩි කරන අතර බිලිරුබින් මට්ටම අඩු කරයි.

අලුත උපන් බිළිදාට කහ උණ වැලඳීම වැළැක්විය හැකිද?

අලුත උපන් බිළිඳාට කහ උණ වැළැක්වීමට සුදුසු ක්‍රමයක් තවමත් සොයාගෙන නොමැත. ගර්භණී සමයේදී, ඔබේ රුධිර වර්ගය පරීක්ෂා කළ හැකිය.

උපතින් පසු, අලුත උපන් බිළිඳාගේ දරුවාගේ රුධිර වර්ගය පරීක්ෂා කරනු ලැබේ. මේ කහ උණට හේතු විය හැකි රුධිරයේ නොගැලපීමේ හැකියාව නිර්ණය කිරීම සඳහාය.

කෙසේ නමුත්, ඔබේ ඔබේ දරුවාට කහ උණ වැළඳී ඇත්නම්, එය වඩාත් දරුණු වීම වළක්වා ගත හැකි ක්‍රම තිබේ:

  • මව්කිරි මගින් ඔබේ දරුවාට ප්‍රමාණවත් පෝෂණය ලැබෙන බවට වග බලා ගන්න. පළමු දින කිහිපය සඳහා දිනකට 8 සිට 12 වතාවක් ඔබේ දරුවාට මව්කිරි දීමෙන් ඔබේ දරුවා විජලනය නොවන බව සහතික කරයි. එමඟින් බිලිරුබින් ඔවුන්ගේ ශරීරය හරහා වේගයෙන් ගමන් කිරීමට උපකාරී වේ.

අලුත උපන් දරුවාට වැළඳිය හැකි කහ උණ අවබෝධ කරගන්නේ මෙහෙමයි

  • ඔබ ඔබේ දරුවාට මව්කිරි නොදෙන්නේ නම්, පළමු සතිය සඳහා සෑම පැය 2 ත් 3 ත් අතර කාලයක් ඔබේ දරුවාට පිටිකිරි අවුන්ස 1 සිට 2 දක්වා පොවන්න.

නොමේරූ හෝ කුඩා ළදරුවන්ට පිටිකිරි කුඩා ප්‍රමාණයක් දිය හැකිය.

ඔබේ දරුවා පමණට වාඩා වැඩිපුර හෝ අඩුවෙන් පිටිකිරී බීම ගැන ඔබ සැලකිලිමත් වන්නේ නම් හෝ ඔවුන් පැය 24 කට අවම වශයෙන් 8 වතාවක්වත්. කිරි බීමට අවදි නොවන්නේ නම් ඔබේ වෛද්‍යවරයා සමඟ ඒ ගැන කතා කරන්න.

කහ උණ වැනි රෝග ලක්ෂණ සඳහා සමේ සහ ඇස්වල කහ පැහැය වැනි රෝග ලක්ෂණ සඳහා ඔබේ දරුවාගේ ජීවිතයේ පළමු දින පහ ප්‍රවේශමෙන් නිරීක්ෂණය කරන්න.

ඔබේ දරුවාට සෙංගමාලය වැනි රෝග ලක්ෂණ ඇති බව ඔබ දුටුවහොත් වහාම ඔබේ වෛද්‍යවරයා අමතන්න.

මූලාශ්‍ර: healthline.com

*theAsianparent Sri Lanka හි පල කරනු ලබන ලිපි ජාත්‍යන්තර ප්‍රකාශන හිමිකම් නීති මගින් ආරක්ෂා කර ඇත. ඔබ මෙම ලිපිය theAsianparent Sri Lanka හි අවසරයකින් තොරව පිටපත් කිරීම හෝ භාවිතා කිරීම කරන්නේ නම් ඔබට එරෙහිව මෙම නීති යටතේ නඩු පැවරිය හැකිය.

Written by

Niloufer Perera